Jaarverslag Child focus over het werkjaar 2016

Child Focus Nieuws

02-05-2017

Jaarverslag Child focus over het werkjaar 2016

Recordaantal wegloopdossiers

Child Focus behandelde in 2016 1.134 zaken van kinderen en jongeren die thuis of uit een instelling wegliepen. Dat is 10% méér dan het gemiddelde cijfer van de 4 voorgaande jaren: een gevoelige toename. Deels is die toename te wijten aan het feit dat het aantal minderjarigen dat op één jaar tijd herhaaldelijk wegloopt stelselmatig toeneemt: 143 onder hen liepen 2 tot zelfs 8 keer weg. Goed nieuws is het dan weer dat we het percentage zeer onrustwekkende wegloopzaken iets afneemt: 14% (161) in 2016 t.o.v. 16% in 2015. 54% van de weglopers is 13, 14 of 15 jaar oud, maar 8% is 12 jaar of jonger. Dat wegloopgedrag vaak onderdeel is van een problematische context, wordt geïllustreerd door het feit dat 30% van de weglopers om één of andere manier in een instelling geplaatst was.

Minder dossiers inzake internationale kinderontvoeringen door ouders

In 2016 werden 352 dossiers inzake internationale kinderontvoeringen door ouders behandeld, gevoelig minder dan de 400 gemiddeld over voorgaande jaren. Goed nieuws is dat het aantal nieuwe zaken sinds 2015 sterk afnam, en voor 2016 afklokt op 220. We zijn voorts bijzonder tevreden dat ook de doorlooptijd opnieuw vermindert: van de effectieve dossiers (waarbij een ontvoering effectief plaatsvond) kon liefst 50% nog gedurende het jaar worden afgesloten: in 2015 bedroeg dit cijfer slechts 45%. Het verheugt dat een meerderheid van de ontvoeringen opgelost wordt omdat ouders een onderling akkoord bereiken. Child Focus wil maximaal inzetten in het ondersteunen van ouders om dit akkoord te vinden. We zijn er van overtuigd dat dit in het belang is van de betrokken kinderen en dat deze oplossing op lange termijn duurzamer is. Om deze reden ging In september 2016 een nieuw proefproject rond bemiddeling van start.

Meer vermiste niet-begeleide minderjarige vreemdelingen

In 2016 werden liefst 116 NBMV’s als vermist opgegeven, meestal door de politie, het opvangtehuis of de voogd van de minderjarige. Dit is meer dan 3 maal zo veel als tijdens voorgaande jaren. Bovendien is dit slechts de top van een ijsberg: uit cijfers van de dienst voogdij blijkt de verdwijning van 284 NBMV’s.  Daarnaast zorgt de relatief grote instroom van vluchtelingen ervoor dat een aantal jongeren wellicht nergens geregistreerd worden.  Slechts 64 van de (nieuwe en oude) 162 dossiers konden worden afgesloten, dus van de meerderheid van deze vermiste NBMV’s blijft elk spoor bijster.

Opvallende –maar moeilijk verklaarbare- daling van het aantal meldingen kinderporno

In 2016 ontving www.stopchildporno.be slechts 781 meldingen, waar dit aantal voorgaande jaren stelselmatig rond 1.400 schommelde. De reden daarvoor verdient verder onderzoek. Is de problematiek van de aanmaak en het verspreiden van beelden van seksueel misbruik van kinderen grotendeels verschoven naar het dark web en naar verscholen peer-to-peer netwerken, zodat het publiek er nog minder dan vroeger toevallig mee in aanraking kan komen? Of is de daling simpelweg te wijten de omstandigheid dat we ons burgerlijk meldpunt relatief weinig gepromoot hebben, in afwachting van de concretisering van de nieuwe bevoegdheid van Child Focus ter zake? In elk geval zien we bij het politie-meldpunt eCops een gelijkaardige daling. Opmerkelijk is dat deze trend niet zichtbaar is in de ons omringende landen, wel integendeel.

Meer dossiers ‘prostitutie van minderjarigen’

De laatste jaren zit het aantal meldingen van (vermoedelijke) prostitutie van minderjarigen duidelijk in de lift: van 10 meldingen in 2014, over 35 in 2015 tot liefst 60 dossiers in 2016. Opvallend is dat liefst 2/3e van deze zaken gelinkt kan worden aan wegloopgedrag. We zien tevens dat in 37 van de gevallen de minderjarige misleid wordt door tienerpooiers. We gebruiken deze term i.p.v. het al te romantische loverboy. Het zijn mensenhandelaren die tieners afhankelijk maken door misleiding, dwang of fysiek of psychisch geweld om hen vervolgens uit te buiten in de prostitutie. Vanzelfsprekend zijn de gevolgen van deze praktijk uiterst schadelijk, voor de minderjarigen in kwestie én voor de samenleving als geheel. Child Focus lanceerde daarom met steun van Minister van welzijn Vandeurzen de preventiewebsite www.stoptienerpooiers.be . Vandaag houden we de Franstalige versie www.stopproxenetes-ados.be boven de doopvont.

Duidelijk meer gevallen van seksuele afpersing van minderjarigen

We merken een bruuske toename van meldingen van sextortion (het verleiden tot het delen van seksuele selfies of webcam-videos, om het slachtoffer vervolgens financieel te chanteren). Waar sextortion van minderjarigen zo goed als afwezig was tot en met 2014 (en we het statistisch zelfs niet benoemden), kregen we in 2015 plots 17 meldingen en liep dit aantal voor 2016 op tot 41. Duidelijk is dat de daders geen onderscheid maken. Minderjarigen hebben t.o.v. dergelijke uitbuiting minder verweer dan volwassenen. Het advies van Child Focus is: nooit betalen, altijd klacht indienen bij politie, ondanks eventuele schuld- of schaamtegevoelens. Zoniet blijft de afpersing duren.

Het fenomeen ‘grooming’ in stijgende lijn

Grooming is de term die gebruikt wordt voor het via internet of sociale media stelselmatig inpalmen van minderjarigen om hen vervolgens tot seksueel contact te misleiden, op het internet of in de reële wereld. We openden 48 dossiers in 2016 t.o.v. 31 het voorgaande jaar. De slachtoffers zijn overwegend (kwetsbare) meisjes jonger dan 15 jaar. De overgrote meerderheid van deze gevallen wordt gemeld door ouders nadat ze verontrustende conversaties opmerkten.

Meer meldingen dan ooit tevoren inzake (secundaire) sexting

Child Focus werd 128 keer geconsulteerd rond problematische sexting. Het uitwisselen van seksueel getinte beelden tussen twee jonge mensen is op zichzelf niet problematisch, het loopt fout wanneer de foto’s of video’s  in de meer publieke sfeer terecht komen. We spreken dan over secundaire sexting. Het woord is de samentrekking van het Engelse sex & texting (SMS-en), maar de problematiek is momenteel vooral op Facebook aanwezig (69 meldingen), en op andere sociale media. Sexting-incidenten zijn vaak bijzonder traumatiserend voor de slachtoffers. Vandaar het belang de jongeren te sensibiliseren, zonder ze te culpabiliseren, maar ook de industrie te blijven betrekken.

Preventie en sensibilisering

Child Focus voert onophoudelijk campagne om de problematiek van verdwijning en seksuele uitbuiting van kinderen op de kaart te blijven zetten. Met drie grote campagnes bereikten we in 2016 een miljoenenpubliek: de Keep Hope Alive–campagne met de tot video bewerkte opsporingsfoto’s van langvermisten, de campagne rond de 1 miljoen €2-munten met het gelaat van de sinds 20 jaar vermiste Liam en de Schat-je-Schatje-campagne waarbij het publiek werd duidelijk gemaakt dat met seksuele uitbuiting van kinderen vaak grof geld wordt verdiend. Maar ook op meer persoonlijke schaal blijft sensibilisering belangrijk: zo organiseerden we ludieke Surf Safe-events, voornamelijk aan de kust, en werkten we rond hetzelfde thema samen met Oxfam.

Opleiding en vorming, ondersteund door crowdfunding

In samenwerking met o.m. de Gezinsbond en de Ligue des Familles blijven we aan de slag om jaarlijks 3.500 ouders voor te lichten over veilig internetgebruik. We verzorgden opleidingen over het gebruik van onze pedagogische tools voor 600 leerkrachten. Meer dan 200 vrijwilligers bij Proximus en Microsoft gaven vele duizenden leerlingen inzicht in het slim gebruik van het internet. Medewerkers van Child Focus gaven opleidingen aan meer dan 400 professionals, hulpverleners en politiemensen. Onze 30 vrijwilligers-ambassadeurs sensibiliseerden in 2016 8.200 kinderen, daarbij gebruik makend van het nieuwe spel ‘Dossier 116000’. Deze laatste activiteit willen we volgend schooljaar gevoelig versterken, voor het eerst ondersteund door een crowdfunding-actie: www.growfunding.be/12500kids .

Jaarverslag gratis verkrijgbaar, in volledige versie te downloaden

We beperkten dit jaar de gedrukte versie van het jaar tot een synthese. Ze is gratis verkrijgbaar op eenvoudig verzoek via info@childfocus.org . Een meer volledige versie is downloadbaar via www.childfocus.be/nl/jaarverslag2016 

Meer info: Woordvoerders Dirk Depover 0476 959504 & Maryse Rolland 0479 303021

 

© 2015 Child Focus | Houba - de Strooperlaan 292 | B-1020 Brussel | BE19 3101 2229 9912